Oorzaak Verslaving Blijkt Totaal Anders Te Zijn

Nieuwe inzichten leiden tot totaal andere aanpak

Deze week kwam ik een recensie van een boek tegen over drugsverslaving. Uit dat onderzoek blijkt dat drugs op zichzelf, in tegenstelling tot wat iedereen tot nu toe gelooft en aanneemt, helemaal geen verslavend effect hebben. De werkelijke oorzaak van de “verslaving” ligt waarschijnlijk in de manier waarop wij mensen met elkaar omgaan. Lees deze bijdrage en sta net als ik versteld van deze nieuwe inzichten.

Het betreffende boek is getiteld: “Chasing the scream: The first and last days of the war on drugs.” Het is geschreven door Johann Hari, een Engelse journalist. Hari heeft veel ervaring in zijn eigen omgeving met verslaafden. Als klein kind probeerde hij een familielid wakker te krijgen, maar dat lukte hem niet meer. Hij heeft ook een relatie gehad met een man die verslaafd bleek te zijn aan heroïne. Andere mensen in zijn omgeving waren verslaafd aan cocaïne. Hij kreeg een passie om uit te zoeken wat al die drugs nu echt doen met je brein en je lichaam en hoe een verslaving nu precies werkt. Om zijn geliefden te helpen.

Hari beschrijft in zijn boek hoe de huidige “War on Drugs”, (de wereldwijde strijd tegen drugs), waar Amerika zo graag het voortouw in neemt, ooit is gestart vanuit de aanname dat drugs enorm verslavend werken en daarmee een desastreuze uitwerking hebben op de verslaafde zelf, op zijn omgeving en op de maatschappij. Maar hoe meer hij onderzoek deed naar de werking van drugs en hoe meer hij in gesprek ging met verslaafden en met de zorg rond verslaafden, hoe meer vraagtekens bij hem opkwamen.

Het oude geloof

Stel dat jij en ik en 20 mensen om ons heen, vandaag zouden beginnen met het dagelijks gebruik van drugs. Na 3 weken is het dan wel zeer waarschijnlijk dat we in een bepaalde mate verslaafd zijn geworden. We willen dan doorgaan en niet meer stoppen. Dat is het idee tot nu toe, want anders noemen we het geen “verslavende middelen” toch? En dit zou dus komen door de verslavende chemische verbindingen en het effect daarvan op ons brein. Dat is in ieder geval wat iedereen ons tot nu toe heeft doen geloven.

Wetenschappelijk onderzoek

Het is ooit allemaal begonnen met wetenschappelijk onderzoek waar een bekende anti-drugs campagne uit Amerika dankbaar gebruik van heeft gemaakt. In deze campagne werd namelijk het volgende filmpje getoond (klik op onderstaande foto). De boodschap is helder: drugs zijn verslavend en leiden tot de dood. Afblijven dus.

Verslaving getest op ratten

Het wetenschappelijk experiment dat ten grondslag lag aan dit filmpje ging als volgt: Ratten werden in een kooi gezet en kregen twee flessen met vocht. In de één zat puur water, in de ander zat een oplossing van heroïne of cocaïne. Elke keer dat dit experiment werd uitgevoerd, gaf hetzelfde resultaat: de rat raakt verslaafd aan het gedrogeerde water en wil daar alleen maar meer en meer van hebben, tot het dier eraan kapot gaat. De conclusie was duidelijk. Maar in de jaren zeventig van de vorige eeuw, was er een andere wetenschapper (Bruce Alexander, University of Vancouver) die het opviel dat de ratten in dit experiment altijd alleen waren. Wat zou er gebeuren als je meerdere ratten bij elkaar zette?

Nieuw wetenschappelijk experiment

Alexander creëerde een nieuwe prettige omgeving, met veel leuke ratten, met veel stimuli voor die ratten, zodat ze konden spelen en ravotten, met gekleurde ballen en tunnels waar ze doorheen konden kruipen, met bewegende delen en met heel veel vriendjes en vriendinnetjes. Ook kregen ze heerlijk ratten eten. En uiteraard de keuze tussen een fles gewoon water en een fles gedrogeerd water.

Natuurlijk werd in dit rattenpaleis in eerste instantie uit beide flessen water gedronken, want de ratten wisten het verschil niet. Maar na verloop van tijd bleek dat het gebruik van het gedrogeerde water, slechts op 25% te liggen van wat geïsoleerde ratten gebruikten. En geen enkele rat ging eraan dood. Dus waar de eenzaam opgesloten en ongelukkige rat zichzelf elke keer weer dood dronk, was dit bij de blije vrolijke en gelukkige rattenclub absoluut niet het geval. Dat vroeg om meer onderzoek.

Experiment met mensen: Vietnam

En dat extra onderzoek kwam vanzelf. Met menselijke proefkonijnen in dit geval. Bij toeval ook nog eens in dezelfde periode als bovenstaand onderzoek van professor Alexander. Het was namelijk de tijd van de Vietnam oorlog. En in Vietnam namen veel soldaten heroïne. Het gebruik van heroïne was volgens het tijdschrift Time “net zo gewoon als kauwgum”. Uit onderzoek bleek dat 20% van de soldaten verslaafd was. Maar wat gebeurde er met deze groep verslaafde soldaten bij hun thuiskomst? 95% van deze groep kon de verslaving gemakkelijk stop zetten. De overgang van de omgeving “Vietnam”, naar de nieuwe omgeving “thuis”, was blijkbaar hetzelfde als van een opgesloten eenzame rat in een klein kooitje zonder toekomstperspectief naar een rattenpaleis met alles erop en eraan en veel vriendjes om mee te spelen.

De mannen gingen van een plek waar ze ongelukkig waren, veel problemen hadden, angsten, woede, ziektes, verwondingen, verminkingen en waar de dood continue op je hielen zat, opeens naar een omgeving waar ze bij liefdevolle ouders, familie, relaties, kinderen, met eindelijk weer een toekomstperspectief terecht kwamen. En voor 95% van de “verslaafden” bleek de verslaving ineens niet meer zo verslavend te zijn.

Professor Alexander heeft de rattentest toen opnieuw uitgevoerd. Maar nu zette hij de eenzame ratten na een aantal weken, toen ze het verslaafde gedrag vertoonde, terug in het rattenpaleis. En op een paar ontwenningsverschijnselen na in het begin, bleken al deze ratten inderdaad over te gaan op een normaal leven in de grote groep. Zonder verslaving. Dit geeft dus nieuwe mogelijkheden om de oorlog tegen drugs te voeren. Want wat als we het roer nu eens radicaal omgooien? Wat als we verslaafden in de eigen omgeving nu eens gaan helpen en bijstaan vol liefde en begrip? Wat als we drugsverslaafden nu eens niet de toegang tot het ouderlijk huis ontzeggen, maar liefdevol gaan werken aan wat de verslaafde nodig heeft: liefde en aandacht en het oplossing van hun frustraties en problemen?

Nog een praktijkvoorbeeld

Ben je nog niet overtuigd? Een andere situatie die tot dezelfde conclusie komt is dat voor pijnbestrijding in het ziekenhuis vaak diamorfine wordt toegediend. Dit is de wetenschappelijke (medicinale) term voor heroïne. Soms is dat voor korte duur (bijvoorbeeld bij pijnlijke botbreuken), maar soms ook voor langere termijn, bijvoorbeeld bij kankerpijn. En van al deze patiënten die gedurende langere tijd medicinaal deze drugs krijgen toegediend, is nog nooit iemand uit het ziekenhuis gekomen met een verslaving aan heroïne. Raar toch? Of zou dat zijn omdat die patiënten komen uit en terug gaan naar een liefdevolle omgeving waar ze zichzelf gewaardeerd en geliefd voelen?

Nog een voorbeeld: sigaretten zijn zwaar verslavend volgens iedereen die daar iets “zinnigs” over kan zeggen. Zoals jullie weten is mijn benadering iets anders, want ik ga ervan uit dat roken niet een verslaving is, maar voor het grootste deel puur gedrag. En alleen daardoor is het voor mij zo eenvoudig om het in één sessie op te lossen met hynose. Maar stel nu eens dat je dat niet gelooft en dat toch gewoon de “verslaving” de oorzaak is voor het continue maar doorgaan met roken.

In de jaren 80 is vastgesteld dat alleen de nicotine in sigaretten een verslavend effect geeft. En dat is ook zo, dat zal ik niet tegenspreken. De oplossing voor de verslaving aan een sigaret was dus de uitvinding van nicotinepleisters. Maar hoe kan het dan dat van alle nicotinepleister gebruikers, slechts een klein deel (maximaal 17%) daadwerkelijk de sigaret laat liggen? Dat betekent dus dat bij meer dan 80% de verslaving NIET de reden is waarom ze door blijven roken. En dat is precies wat ik zelf ook geloof. Ik denk zelf namelijk dat het nicotine effect slechts 10% effect op je rookgedrag en dat de rest, dus 90% gewoon ordinair aangeleerd gedrag is. Nicotine is immers na een paar weken al volledig uit je bloed verdwenen en het verslavende effect is dan ook weg. Of zou hier ook meespelen dat mensen die zich bewust of onbewust niet happy voelen en niet geliefd, toch stug doorgaan met hun rokertje?

Nog meer bewijs

In Portugal heeft de regering ook voor deze nieuwe visie gekozen in hun aanpak van drugs op landelijk niveau. Zo’n 15 jaar geleden was drugsverslaving een groot probleem in Portugal. 1% van de bevolking was verslaafd. En wat de regering ook deed aan preventie, klinieken, verplichte opnames en afkicken, het percentage bleek gelijk of steeg alleen maar. Tot ze het roer omgooiden. Verslaafden kregen zorg op maat, in de eigen omgeving. Klinieken werden prettige omgevingen om in aanwezig te zijn, personeel had alle tijd voor de patiënten. Ze kregen begeleiding naar een nieuw bestaan, met gesubsidieerde banen en een eigen woning. Ze kregen hulp in het contact maken met hun eigen gevoel, met het verwerken van oude trauma’s en met het bouwen van banden met mensen in hun omgeving. En het werkte. Binnen enkele jaren is het drugsprobleem in Portugal gehalveerd.

Conclusie

Begrijp me niet verkeerd. Ik ben absoluut geen voorstander van het gebruik van drugs. Maar ik weet wel dat drugs hele goede eigenschappen hebben, die we nu niet verder onderzoeken omdat we allemaal nog steeds geloven in het verslavende effect ervan. Zo staat Marihuana bekend om zijn pijnverminderende eigenschap (net als hypnose overigens, wat mijn voorkeur heeft, omdat dat de longen verder niet bevuilt en de hersenen niet aantast). En een beetje stress reductie door af en toe eens iets te gebruiken, kan ook heel veel problemen voorkomen. Maar wel in de context van iemand die goed in zijn vel zit.

De conclusie is dat we het drugsprobleem kunnen oplossen door dichtbij onszelf te blijven. Door in deze maatschappij van individualisatie, van selfies maken en communiceren via facebook en whatsapp terug te gaan naar echte contacten. Naar afspreken met vrienden en geliefden, samen dingen ondernemen, samen plezier maken. Naar goede gesprekken voeren, waarbij je de ander aan kunt raken en in de ogen kunt kijken. Naar vriendelijkheid op straat, een euro geven aan de dakloze die bij de Albert Heijn zijn krantje verkoopt. Naar interesse tonen voor de persoon die ook staat te wachten in de rij. Naar een vriendelijke glimlach op straat, of een flirt. En dan niet alleen met dat fotomodel, maar ook met die oude zwerver om de hoek.

Voor hypnotherapeuten die werken met verslaafden zit er ook een hele mooie les in deze nieuwe inzichten. Nieuwe manieren om bestaande technieken in te zetten, waardoor de verslaafde zich weer gewaardeerd en geliefd gaat voelen. En als dat in een breder kader verder wordt opgepakt, dan geloof ik er heilig in dat ook wij onze verslavingen met minimaal 50% kunnen terugdringen. Een belangrijke les voor ons allemaal.

 

 

1 antwoord
  1. D.C. de Rijke
    D.C. de Rijke zegt:

    Helemaal mee eens, er wordt zelfs over gezongen: ” De fles speelde een grote rol, in heel mijn DROEF bestaan” !

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *